De Raad voor Vergunningsbetwistingen behandelt sinds 1 september 2009 in hoofdzaak beroepen tegen stedenbouwkundige vergunningen en verkavelingsvergunningen die voordien bij de Minster en (in laatste instantie) bij de Raad van State terecht kwamen.

Raad voor Vergunningsbetwistingen

Uit haar pas verschenen Jaarverslag 2009-2010, blijkt dat de Raad voor Vergunningsbetwistingen tijdens haar eerste werkjaar niet minder dan 753 schorsings- en annulatieverzoeken heeft ontvangen. Tegen deze instroom staan slechts 110 uitspraken. In slechts 52 zaken werd een arrest aangaande het verzoek tot schorsing uitgesproken en in slechts 23 zaken volgde een uitspraak ten gronde. De hoge instroom (meer dan het dubbele van wat destijds door de Vlaamse Regering werd ingeschat) en de beperkte personeelsbezetting (slechts 3 van de 5 beloofde rechters werden benoemd en één van de twee griffiers) maken dat er stuwmeren van hangende dossiers ontstaan waarvoor een uitspraak minstens een jaar op zich zal laten wachten. Dit terwijl op het ogenblik van de oprichting van de Raad voor Vergunningsbetwistingen geen sprake meer was van een "bottleneck" bij de behandeling van tegen stedenbouwkundige vergunningen ingediende beroepschriften. Uit de brief van de voorzitter van de Raad van State aan Vlaams volksvertegenwoordiger Bart Martens lezen we: "Conform het achterstandsplan dat door de korpschefs van de Raad van State in 2007 was ingediend, werden voor het Nederlandstalig stedenbouwcontentieux extra middelen ingezet met als doel de inhaling van de achterstand die in dit contentieux was opgelopen. Dit doel is, los van de oprichting van de Raad voor Vergunningsbetwistingen, bereikt en er is op dit ogenblik geen sprake meer van een achterstand in de afhandeling van de stedenbouwzaken." Met andere woorden: met de oprichting van de Raad voor Vergunningsbetwistingen hebben we het probleem dat de Raad van State had opgelost, terug gecreëerd.

Milieuhandhavingscollege

Uit antwoord van minister Schauvliege op een vraag van Bart Martens blijkt dat sinds de inwerking op 1 mei 2009 van het Milieuhandhavingsdecreet, de nieuwe afdeling Milieuhandhaving Milieuschade en Crisisbeheer (AMMC) 57 verslagen van vaststelling (van milieu-inbreuken) heeft ontvangen. Daarvan werden 9 dossiers ten gronde behandeld wat in 8 gevallen heeft geleid tot een beslissing waarbij een exclusieve bestuurlijke geldboete werd opgelegd. Daartegen werd welgeteld één beroep ingediend bij het Milieuhandhavingscollege.

In dezelfde periode werden 1404 processen-verbaal waarin een milieumisdrijf werd vastgesteld door de parketten doorgestuurd naar AMMC om deze bestuurlijk te beboeten. Hiervan werden er 247 volledig afgewerkt waarvan 157 keer een boete werd opgelegd. Daartegen werd 13 keer beroep ingediend bij het Milieuhandhavingscollege, wat in 6 gevallen tot een uitspraak heeft geleid.

In de dik anderhalf jaar dat de zes rechters van het Milieuhandhavingscollege actief zijn, hebben de 14 ingediende beroepen dus geleid tot welgeteld 7 arresten. Dit moet wel de best betaalde kaartclub van Vlaanderen zijn.

Uiteraard zijn de parketten zich aan het organiseren (zie verhoogde instroom in 2010) wat kan leiden tot meer doorverwijzingen van bestuurlijk te berechten milieumisdrijven. Maar dan nog zal de instroom van dossiers op kruissnelheid wellicht niet boven de 1500 liggen. Stel nog dat die dossiers allemaal zouden leiden tot boetes (niet evident wegens huidige flessenhals op het niveau van de AMMC), waartegen volgens de ervaringsregels in 10% van de gevallen in beroep wordt gegaan, dan kan het Milieuhandhavingscollege zich verwachten aan een 150 dossiers per jaar. Daarvoor heb je geen zes bestuursrechters nodig.

"Het overbestafte Milieuhandhavingscollege dat met zijn vingers zit te draaien en de overbezette Raad voor Vergunningbetwistignen die nieuwe stuwmeren van hangende dossiers doet ontstaan, is een toonbeeld van slecht bestuur", stelt Bart Martens. "Wat we zelf doen, doen we dus niet beter. We zetten mensen en middelen onoordeelkundige in. In een tijd waar bestuurders de mond vol hebben van een strenge toepassing van het zuinigheidsbeginsel is dit onaanvaardbaar."

Sp.a vraagt dan ook aan minsters Muyters (ruimtelijke ordening), Bourgeois (bestuurszaken) en Schauvliege (leefmilieu) om hier orde op zaken te stellen. Bijvoorbeeld door werk te maken van een fusie tot één Vlaamse bestuursrechtbank. In zo'n bestuursrechtbank kunnen dan alle rechters worden gepoold en kan gewerkt worden in verschillende kamers. In antwoorden op parlementaire vragen van Bart Martens beloven Muyters en Schauvliege beterschap, maar vooralsnog met weinig resultaat. En de tijd dringt. Zolang de Raad voor Vergunningsbetwistingen niet over meer mensen en middelen beschikt, wordt de doorlooptijd voor beroepen (vorige week nog door Unizo aan de kaak gesteld) steeds langer en worden rechtszoekenden veel te lang aan het lijntje gehouden. De economische en maatschappelijke kost daarvan is immens. Vandaag worden de raadsleden bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen en Minister Muyters hierrond gehoord door de Commissie Versnelling Maatschappelijk Belangrijke Investeringsprojecten van het Vlaams parlement. "Laat ons hopen dat daar een duidelijk perspectief op snelle beterschap wordt geboden", besluit Martens.

Vraag om uitleg van de heer Bart Martens tot de heer Philippe Muyters, Vlaams minister van Financiën, Begroting, Werk, Ruimtelijke Ordening en Sport, over de werking van de Raad voor Vergunningsbetwistingen (10/11/2010)

Vraag om uitleg van de heer Bart Martens tot mevrouw Joke Schauvliege, Vlaams minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur, over de werking van het Milieu­handhavingscollege (9/11/2010)

 Brief Raad van State - (190.65 kB)

Meer informatie: Bart Martens, Vlaams volksvertegenwoordiger sp.a, GSM 0479 27 36 17

Artikel verschenen in de Morgen-  de Standaard